गोवा खबर : ग्लोबल फिल्म इकोसिस्टमात चित्रपट समीक्षक, पत्रकार आनी समीक्षकांची म्हत्वाची भुमिका अधोरेखीत करून “बियॉन्ड द थंब – द रोल ऑफ अ फिल्म क्रिटिक: अ गेटकीपर, एन इन्फ्लुएंसर ऑर समथिंग एल्स?” ह्या 56व्या भारतीय आंतरराष्ट्रीय चित्रपट महोत्सवांतल्या सत्रांत संवसारभरांतल्या नामनेच्या समिक्षकांक एकठांय हाडून डिजिटल आडखळ, सोशल-मीडिया प्रभाव आनी गतीन जावपी कंटेंट वापरान परिभाषित केल्ल्या काळांत चित्रपट समिक्षेच्या बदलत्या परिदृश्याचो अभ्यास केलो.
हे चर्चेचें सूत्रसंचालन डेव्हिड अब्बेटेसियानी हांणी केलें आनी तातूंत नामनेचे चित्रपट समीक्षक बार्बरा लोरी द लाचारियर, दीपा गहलोत, सुधीर श्रीनिवासन, मेघचंद्र कोंगबाम, एलिझाबेथ केर, आनी बराद्वाज रंगन हांणी वांटो घेतलो.
संवाद सुरू करतना डेव्हिड अब्बेटेसियानी हांणी आयज चित्रपट समिक्षेची नवी व्याख्या करपी नाटकीय बदलांचेर भर दिलो. मुखेल प्रवाहांतलो वेवसायीक सिनेमा समीक्षकांचेर चड आदारून नासूं येत, पूण स्वतंत्र आनी पदार्पण करपी चित्रपट निर्माते विचारशील, विस्वासांत घेवपासारके समिक्षेचेर खोलायेन आदारून आसतात अशें ताणें सांगले . तशेंच 1 लाख 50 हजारां वयर ऑनलायन पब्लिकेशन्स आशिल्ल्या काळांत संपादकीय नियंत्रणाचो उणाव आनी टीकात्मक चर्चेचे वाडटे विभाजन हाचो हुस्को तांणी उक्तायलो. एआय-निर्मित कंटेंट वाडत आशिल्ल्यान समीक्षकांच्या फुडाराक “अस्थिरता” येवंक शकता अशी शिटकावणी डेव्हिड अब्बेटेसियानी हांणी दिली.
“समीक्षकांनी जिज्ञासा वाडोवंक जाय” – बार्बरा लोरी द लाचारियर

सिनेमा आनी प्रेक्षक हांचेमदीं मध्यस्थ म्हणून काम करप, प्रेक्षकांक मुखेल प्रवाहांतल्यान भायर सरपी चित्रपट सोदून काडपाक मदत करप ही समीक्षकाची मुखेल भुमिका अशें बार्बरा लोरी द लाचारियरान सांगलें. युरोपीय नेमाळ्यांखातीर भारतीय प्रादेशिक सिनेमा आनी तुर्की न्यू वेव चित्रपटांचेर व्हड प्रमाणांत बरप केल्ल्यान, उण्या ज्ञात सिनेमांक व्यापक प्रेक्षकांमेरेन पावोवपाचे आपले आवडीचेर तिणें भर दिलो. मुद्रण जाग्याचो उणाव आनी डिजिटल प्लॅटफॉर्मावटेन वळप हें मुखेल आव्हान म्हणून तिणें सांगलें, फ्रांसातल्या संशोधनांतल्यान अशे दिसून आयला की 80% सिनेमा लेखक आपल्या उदरनिर्वाहाखातीर फकत समीक्षण करपाचेर आदारून रावूंक शकनात. जंय समीक्षक स्वता “प्रोडक्ट” जातात, खास करून तरणाट्या प्रेक्षकां खातीर अशे म्हणत वैयक्तीक ब्रँडींगाचेर वाडत आशिल्ल्या भराचेर तिणें भाष्य केले.
“लोकशायीकरणाक लागून क्रिटिसिज़्म न्हय, फ़ैनडम निर्माण जाला” – दीपा गहलोत
ह्या मळार चालू आशिल्लें लोकशायीकरण हो वरदान काय शाप असो प्रस्न दीपा गहलोत हांणी उप्रासायलो . आयचे चडशे ऑनलायन समीक्षण फ़ैनडम, खोलायेचो उणाव आनी एक्सेस-बेस्ड प्रभावाक लागून तयार जाता, जंय कांय रिव्यूअर्साक खऱ्या विश्लेशणा बगर रेटिंग दिवपाक पगार दितात अशी शिटकावणी तिणें दिली. ओटीटी प्लॅटफॉर्मांचेर प्रेक्षक चडांत चड सिनेमा पळोवपाक लागल्यात, देखून सिनेमाच्या गिरेस्तकायेची आनी कल्पकता हांची तुस्त करप उणे जाला अशेंय तांणी सांगले.

डिजिटल माध्यमाकडे वळप हो सगळ्यांत नाट्यमय बदल – सुधीर श्रीनिवासन
सुधीर श्रीनिवासनान प्रिंट माध्यमांतल्यान डिजिटल माध्यमाकडे वळप हो सगळ्यांत परिवर्तनकारी बदल अशें रेखांकित केलें. लेखनापसून लघु व्हिडिओ रिव्यू तयार करप हेविशीं उलोवन प्रेक्षकांच्यो सहभागाच्यो संवयी विकसीत जाल्या अशें तांणी मान्य केलें, पूण समिक्षे विशीं आपली पद्दत बदलूंक ना अशे तांणी स्पष्ट केले. नैतीक उणावा विशींच्या हुस्क्याचो तांणी प्रतिकार केलो आनी पयलीं कांय शक्तिशाली माध्यम संस्था समिक्षेचेर वर्चस्व गाजयताले, पूण आयचे “हजार ल्हान आवाज” इकोसिस्टम लोकशायेक बळगे दिता अशें तांणी नोंद केलें. प्रेक्षकांक खऱ्या आनी प्रायोजीत समिक्षेंत फरक जाणवता असो विस्वास तांणी उक्तायलो.
“फिल्म संस्कृताये विशीं आमकां चड जागृताय जाय” – मेघचंद्र कोंगबाम
फिप्रेसी (द इंटरनॅशनल फेडरेशन ऑफ फिल्म क्रिटिक्स) हांचें प्रतिनिधित्व करपी मेघचंद्र कोंगबाम हांणी चित्रपट संस्कृतायेक चालना दिवपाची आनी माध्यमा विशीं लोकांची समजूत घटमूट करपाची गरज आसा हाचेर भर दिलो. लोकशायीकरणाक लागून कांय प्रमाणांत गोंदळ जाला हें मान्य करतना स्वतंत्र चित्रपट निर्माते अजूनय प्रेक्षकांमेरेन पावपाखातीर समीक्षकांचेर खूब आदारून आसात असो युक्तिवाद ताणें केलो. भारत सरकारान चित्रपटाक सृजनशील अर्थवेवस्थेचो एक भाग म्हूण मान्यताय दिल्ल्यान चित्रपट समिक्षेचेर औपचारीक परिशद मोलादीक थारतली अशें तांणी नदरेक हाडलें.
“समीक्षकांनी आपलो आवाज सोदून काडचो पडटलो” – एलिझाबेथ केर
एलिझाबेथ केर हांणी प्लॅटफॉर्मांची वाड आनी ताका लागून निर्माण जावपी कंटेंट मागणींतल्या विविधतायेचेर भर दिलो. वेगवेगळ्या संपादकीय प्राधान्यां सयत जायत्या आउटलेटांची लेखिका म्हणून तिणें समीक्षकांनी आपलो वेगळो आवाज, शैली आनी प्रेक्षक विकसीत करपाचें म्हत्व सांगलें. की ओपिनियन लीडर्स (KOLs) विशीं तिणें हुस्को उक्तायलो जांका वितरक नियुक्त करता आनी ते मुळात सकारात्मक रितीन नियाळ दिवपाक तयार आसतात जे आयज हें एक म्हत्वाचें नैतीक आव्हान जाला अशे तांणी म्हणलें. समीक्षकांनी फिल्मांचें स्वताच्या नेमा प्रमाण मूल्यमापन करचें आनी खंयच्याय कामाक ताच्या व्हडल्या गुणवत्तेच्या मोलान एकाच दोशाक लागून न्हयकारप टाळचें अशें तिणें आवाहन केले.

डिजिटल मिडियाचे सहभागी संस्कृतायेचेर बरद्वाज रंगन
बराद्वाज रंगन हांणी 2000 च्या सुमारा सावन प्रिंट, डिजिटल आनी ब्लॉगिंगांतल्यान आपूण केल्ल्या प्रवासाचेर लक्ष वेधले आनी डिजिटल माध्यमांतल्यान त्वरित प्रतिसाद आनी सहभागी संस्कृताय मुखार हाडली , जाका लागून टीकात्मक आवाजांचो आंकडोवाडलो आनी पारंपारीक गेटकीपरांचो प्रभाव उणो जालो अशें तांणी सांगले. पूण सर्त वाडिल्ल्यान आतां समीक्षकांक चित्रपट प्रदर्शीत जातकच रोखडेंच रिव्यू पब्लिश करपाचो दबाव येता- जो आदीच्या संडे रिव्यू कॉलम पद्दतीं विपरीत आसा. आदल्या काळांत समिक्षकांक सांस्कृतीक संवादांक आकार दिवपाक चड वेळ आनी सुवात कशी मेळटाली हें दाखोवपा खातीर ताणें पॉलीन केल आनी रॉजर एबर्ट हांचीं उदाहरणां दिली. आयज, ताणें युक्तिवाद केलो की, खास करून Gen Z क सेंसेशनल, वेगान चलपी कंटेंट पसंती आशिल्ल्यान, समीक्षकांनी भौशीक प्रतिक्रिया अदमास करपाच्या “गेमिंग पैलूक” समजूचे पडटलें.

चडांत चड डिजिटल आनी लोकशायीकरण जाल्ल्या वातावरणांत चित्रपट समिक्षेची उदरगत चालू आशिल्ल्यान पॅनेलिस्टांनी सामुहीकपणान प्रामाणीकता, खोलाय, विमर्शीक स्वातंत्र्य आनी अनुकूलताय हांची गरज उक्तायली. स्वरूप आनी प्रेक्षक बदलूं येतात, पूण समिक्षेचें सार-सिनेमा कले कडेन विचारपूर्वक संलग्नताय-फिल्म इकोसिस्टमीच्या भलायके खातीर म्हत्वाचें उरलां अशें गोलमेज संवादात परतून भर दिलो.