गोव्याच्या शाश्वत विकासासाठी “Fish, Curry and Rice” हे आदर्श संदर्भपुस्तक : एडगर रिबेरो

गोवा खबर : भारत सरकारचे माजी मुख्य टाउन अँड कंट्री प्लॅनर एडगर रिबेरो (९६) यांनी ठामपणे सांगितले की गोवा फाउंडेशनचे “Fish, Curry and Rice” हे पुस्तक गोव्याच्या शाश्वत विकासासाठी आदर्श संदर्भग्रंथ आहे.

गोवा आर्ट्स अँड लिटरेचर फेस्टिव्हलच्या १४व्या आवृत्तीत, गोवा फाउंडेशनचे सहसंस्थापक नॉर्मा आणि क्लॉड अल्वारेस यांच्या उपस्थितीत इंटरनॅशनल सेंटर गोवा (ICG) येथे शनिवारी पुस्तकाच्या पाचव्या आवृत्तीचे प्रकाशन करताना रिबेरो यांनी या पुस्तकाला “अप्रतिम कलाकृती” असे संबोधले.

रिबेरो यांच्या मते, पुस्तकाची नवीन आवृत्ती प्रसिद्ध होण्याची वेळ अत्यंत योग्य होती, कारण ती राज्यातील “Enough is enough” या पर्यावरण चळवळीशी जुळून आली. त्यांच्या मते, या चळवळीमुळे गोव्यातील राजकारणी आणि नोकरशहा बचावात्मक भूमिकेत गेले आहेत.

रिबेरो यांनी गोव्यातील खाण कंपन्यांवरही जोरदार टीका करत त्यांच्यावर गोव्याच्या पर्यावरणाचा नाश करण्यामागे “पूर्ण लोभ” कारणीभूत असल्याचा आरोप केला. “त्या शक्य तितक्या खोलवर खणत राहतील,” असे ते म्हणाले.

गोवा फाउंडेशनचे सहसंस्थापक क्लॉड अल्वारेस यांनी खाणकामामुळे गोव्याचे विविध प्रकारे होणारे नुकसान स्पष्ट केले. “गोव्यातील अनियंत्रित वाळू उत्खननाविरोधात आम्ही नुकतीच उच्च न्यायालयात चौथी अवमान याचिका दाखल केली आहे. तसेच खाणी आणि खाणींसाठीचे उत्खनन (quarrying) संपूर्ण गोव्यात वाढले आहे,” असे अल्वारेस म्हणाले.

अल्वारेस यांनी सांगितले की त्यांच्या पुस्तकात खाणकामामुळे झालेल्या नुकसानीची छायाचित्रे असलेली सहा संपूर्ण पाने आहेत. “कंपन्या इतक्या खोलवर पृथ्वी खणतात की ट्रक लहान मुंग्यांसारखे दिसतात. शाश्वत पद्धतीने खाणकाम करण्याचा कोणताही मार्ग नाही,” असे ते म्हणाले.

अल्वारेस यांच्या मते, गोव्यातील सर्व लोखंडखनिज चीनला जात आहे. “आपल्याशी शत्रुत्व बाळगणाऱ्या दुसऱ्या देशाची सेवा करण्यासाठी गोव्याचे पर्यावरण का नष्ट करायचे?” असा प्रश्न त्यांनी उपस्थित केला.

समारोपात रिबेरो यांनी राज्यातील टाउन प्लॅनिंग अधिकाऱ्यांनी योजना तयार करताना गोव्यातील लोकांचे म्हणणे ऐकावे, अशी शिफारस केली.